М А 3 М Ұ Н Ы

К I Р I С П Е                                                                                 4

1. ӘДЕБИЕТТЕРГЕ ШОЛУ                                                         6

БАЛДЫРЛАР ОРТАСЫНЫҢ ӨСУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ              6

БАЛДЫРЛАР ОРТАСЫНДА ОРГАНИКАЛЫҚ ЕРИТІН ЗАТТАРДЫҢ ТОПТАЛУЫ                                                                           7

1. 3. МУТАГЕНЕЗ ЖӘНЕ ОНЫҢ ӨЗГЕРГІШТІГІ                       11

1. 4. МУТАЦИЯНЫ ТОПТАСТЫРУ                                            12

1. 5. МУТАЦИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТІҢ ӨЗГЕРГІШТІГІ                   15

2.      ЗЕРТТЕУ ӘДІСТЕРІ МЕН ЗЕРТТЕУ ЗЕРЗАТТАРЫ                  16

2. 1. ЗЕРТТЕУ ЗЕРЗАТЫ                                                             16

2. 2. ЗЕРТТЕУ ӘДІСТЕРІ                                                             16

БАЛДЫРЛАР КУЛЬТУРАСЫН ӨСІРУ ЖӘНЕ ТІРШІЛІККЕ
БЕЙІМДІ КЛЕТКАЛАРДЫ АНЫҚТАУ                                                17

БАЛДЫРЛАР ЭКЗОМЕТАБОЛИТТЕРIНIҢ  АКТИВТIЛIГIН
БАЯҚАУ                                                                                                  17

3.      ЗЕРТТЕУ НӘТИЖЕЛЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫ ТАЛҚЫЛАУ 19

3.1.    БАЛДЫРЛАРДЫҢ ЖЕКЕ ЖӘНЕ АРАЛАС ӨСУІНДЕГІ ӨСУ
ПРОЦЕСТЕРІ                                                                                          19

3. 1. 1. КУЛЬТУРАНЫН, ӨСУ ДИНАМИКАСЫ                         19

3.1.2. БАЛДЫРЛАРДЫҢ ТІРШІЛІККЕ БЕЙІМДІЛІК ДЕҢГЕЙІ          25

3.2.    БАЛДЫРЛАР ЭКЗОМЕТ АБОЛИТТЕРIНIҢ БИОЛОГИЯЛЫҚ АКТИВТІЛІГІ                  29

3.2.1. БАЛДЫРЛАР МЕТАБОЛИТТЕРІНІҢ МУТАГЕНДІ ЖӘНЕ

АНТИМУТАГЕНДІ ӘСЕРІН ЗЕРТТЕУ

ҚО Р Ы Т Ы НДЫ                                                                         40

ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ                                                                   41

К I Р I С П Е

Балдырлар — жер жүзіне кең тараған төменгі сатыдағы өсімдіктердің бір тобы.

Балдырлардың түрлері тұнган су қоймасымен, су агындарыкда кездеседі. Судын, мөлдірлігінің артуынан, слардың саны және су қоймаларын биологиялық жолмен өзін-өзі тазарту қызметін арттыра түсөді.

Қазіргі кезде алдыңғы қатардағы ертұрлі әдістердіқ көмегімен балдырлардың жаңа түрлері айқындала бастаған.

Қоршаған ортаның өзгерісіне шыдамдылығы сонша, кейбір түрлері 65-85 градусқа дейінгі тіршілікке бейімділігін сақтайды. Төменгі температурада, яғни қарлы тау жартастарында кезде-сәтін балдырлар әлемі бар. Балдырлар жылдар бойы әртүрлі климаттық жағдайларга үшырап, оларға төтеп береді.

Көк-жаеыл балдырлар гетеротрофты органдармен бірге ластанған су мен ағын суларды тазалауда белсенді қызмет атқарады. Осыған байланысты су қоймаларында  балдырлардың  көптеген түрлерін кездестіруге болады.

Көк-жасыл балдырлардың ортаға бөлген сүйықтық құрамының қасиеті, яғни оның өсуді жеделдету белсенділігінің болуы өте маңызды.

Әдебиетерде балдырлардың кейбір түрлерініқ физиологиясы жөнінде айтарлықтай мәліметтер бар, бірақ біздің Қазақстанның су қоймаларында тіршілік ететін балдырлар жан-жақты (олардың физиологиясы, генетикасы,бисхимиясы) зерттелмеген. Әсіресе көк-жасыл балдырлардың өздері өсетін ортаға бөлетін қосылыстардың құрамы, қасиеті, олардың өсу процестерін реттеуге маңызды, үлкен көңіл бөлетін мәселе.

Балдырлар өзі өсетін ортаға әртүрлі экзометаболиттер бөліп шығарады. Қазіргі кезде оларды ортадан бөліп алып тазартып әртүрлі салаларда: ауылшаруашылығында, медицинада қолдану көзделіп отыр.

Жұмыстың мақсаты — балдырларды жеке жәке аралас өсіру барысында өсу динамикасын және балдырлар зкзометаболиттерінің әртүрлі өсімдік объектілеріне әсерін, сондай-ақ зкзометаболиттердің антимутогендік белсенділік қабілетін бақылау.

Осыған байланысты  ұсынылып отырған жұмысқа, мынадай талаптар қойылды:

1. Балдырларды жеке және аралас өсіру негізінде өсу динамикасын бақылау;

2. Тіршілікке бейімділік деңгейін зерттеу;

3. Балдырлардың биологиялық активтілігін бидайдың колеоптиліне және балдырлардың индикаторлық штамдарына сынап көру;

4. Балдырлардың экзометаболиттерінің антимутагендік тиетілігін анықтау.

курстық жұмыс / 44 бет


You must be logged in to leave a reply.